Film / Reportage
special: Verslag van het IFFR 2018 deel 2
IFFR

IFFR 2018-2

Recensent Marcel is naar het International Film Festival Rotterdam geweest. Lees hier wat hij vond van de films Saving BrintonThe Fortress, Blockage en ★ (Star).

Saving Brinton

Saving Brinton

Saving Brinton

Tommy Haines, Andrew Sherburne • VS, 2017

Sterren: 4

Lang leve types als Michael Zahn. Mensen met een passie die daar door hun omgeving voor gek worden verklaard, maar uiteindelijk van onschatbaar belang blijken te zijn. Via via is Zahn namelijk ooit in het bezit gekomen van een enorm archief uit de begindagen van de cinema, de zogenaamde Brinton-collectie. De gebroeders Brinton uit Iowa waren pioniers van filmvertoningen die stad en land afreisden om voorstellingen te geven. Ze lieten niet alleen films zien, maar trokken – vóór de uitvinding hiervan – ook met toverlantaarns en geluidsopnames rond. De Brinton-collectie bestaat niet alleen uit films en geluidsfragmenten, maar ook uit begeleidende programmaboekjes, posters, apparatuur, meubelen – om maar enkele voorbeelden te noemen. Het is een ongelofelijke schat. Des te opmerkelijker is het dat Zahn bijna vier decennia bezig is geweest om instanties geïnteresseerd te krijgen in de collectie die in zijn huis en schuur lagen opgeslagen (waaronder enorm brandbaar nitraatfilm!), maar steeds nul op het rekest kreeg.

De drie makers van de documentaire, Tommy Haines, John Richard en Andrew Sherburne, komen net als Zahn uit Iowa. Toen zij hoorden over de unieke collectie besloten zij een documentaire hierover te maken. De aandacht verschoof tijdens het lange productietraject steeds meer naar Zahn. Begrijpelijk, want hij blijkt een ideale gids te zijn die niet alleen alles over de collectie weet, maar ook nog eens een innemende persoonlijkheid en een rasverteller is. Saving Brinton weet het enthousiasme van Zahn moeiteloos over te brengen naar de kijker; niet heel vreemd dus dat deze documentaire direct een van de publiekslievelingen van het IFFR werd. Opvallend is dat Zahn, net als de makers aanwezig bij de vertoning, de Scorsese-film Hugo instrumenteel noemde in de aandacht die de Brinton-collectie opeens kreeg. Die film opende namelijk de ogen van met name veel Amerikanen over de rol die filmmakers uit de begindagen van de cinematografie hebben gespeeld.

 

The Fortress

The Fortress

The Fortress

Hwang Dongyuk • Zuid-Korea, 2017

Sterren: 4

Het was de Chinese Ming-dynastie die de Joseondynastie (in het huidige Korea) in de 17e eeuw redde van een Japanse invasie. De loyaliteit die het Koreaanse koningshuis jegens het Ming-rijk toont wekt wrevel bij de Qing-dynastie – het andere Chinese rijk – dat prompt het Koreaanse schiereiland binnenvalt. De Joseon-koning en z’n entourage trekken zich terug in het Namham-fort, een ommuurde vesting in de bergen. Het fort lijkt onneembaar, maar het is hartje winter en bar koud en eenmaal omsingeld door de enorme invasiemacht wordt de situatie steeds uitzichtlozer.

Regisseur Hwang Dongyuk nam een boek over een zwarte bladzij uit de Koreaanse geschiedenis als uitgangspunt en smeedde het tot het epische spektakelstuk The Fortress (Namhansanseong). Hierin is minstens evenveel ruimte voor actie als voor de besluitvormingsprocessen aan het hof. De schaal van de productie is, met enorme sets, weidse landschappen en veel figuranten, groot te noemen. Dat geldt evenzeer voor het aanwezige acteertalent: bekende Koreaanse acteurs als Byung-hun Lee (I Saw the Devil), Yun-seok Kim (The Chaser) en Hae-il Park (Memories of Murder) nemen de hoofdrollen voor hun rekening. Zij geven gestalte aan de machtsstrijd aan het hof, waarbij diverse inzichten strijden om de gunst van de koning. Het is een subtiele, mooi in beeld gebrachte botsing van inzichten, waarbij loyaliteit en lijfsbehoud leiden tot een interessante machtsstrijd.

 

Blockage

Blockage

Blockage

Mohsen Gharaeik • Iran, 2017

Sterren: 4

Arme ondertitelaar! En ook: arme lezer! Want de stroom aan dialogen in dit Iraanse drama is soms met slechts moeite bij te houden. Niet dat het stoort – integendeel. De manier waarop Mohsen Gharaeik, in zijn eerste door hemzelf geregisseerde speelfilm, het verhaal neerzet van de steeds desperater wordende situatie van een gemeenteambtenaar maakt namelijk indruk. Blockage is er een in de lange lijn van sociaal-realistische speelfilms uit Iran die zowel een genuanceerde blik werpen op de hedendaagse Iraanse maatschappij, als universeel herkenbare thema’s en situaties aansnijden. Ghasem werkt bij de gemeente als controleur van illegale markthandelaren. Maar zijn baan staat op de tocht en ook privé gaat het minder. Zeker ook omdat hij een erfenis van zijn vrouw wil investeren in een vrachtwagen en niet – zoals zij wil – in een eigen huis. Een confrontatie met een boze handelaar zet Ghasems situatie verder op scherp. Met veel vaart wordt de rusteloosheid en frustratie van Ghasem getoond, een hosselaar die altijd een kans op het verbeteren van zijn situatie probeert aan te grijpen. Blockage is een over de gehele breedte sterk geacteerde, humane film. Met dank aan een sterk script van Saeed Roustayi (Life and a Day) geeft Mohsen Gharaeik geeft hier zijn visitekaartje af.

Star

Star

Johann Lurf • Oostenrijk, 2017

Sterren: 3

Een chronologische compilatiefilm van fragmenten uit speelfilms waarin sterrenhemels getoond worden, vanaf de begindagen van de cinema tot aan nu: dat is ★ (star). Dat klinkt als een visueel interessante trip waarin bovendien gekeken kan worden welke ontwikkeling de verbeelding van onze nachtelijke hemel doormaakte. Wie echter een hypnotiserende, dromerige montage verwacht komt bedrogen uit. Elk beeld waarin iets anders is te zien dan een sterrenhemel – een horizon, een ruimteschip, titels – is weggelaten. Bovendien zijn alle scènes nog voorzien van de originele audio. Het resultaat is een film met soms opvallende beeld- of geluidssequenties. Maar ook een fragmentarische, staccato film die blij vlagen behoorlijk nerveus is. Leuk is natuurlijk wel om te proberen te raden om welke films het gaat, maar dit blijkt in deze vorm een opvallend pittige filmquiz te zijn. Het is lastig hier zinnige conclusies aan te verbinden, maar een interessante vormoefening is het wel.

Reageer op dit artikel